Aardappels

Aardappels
Afbeelding: Veggipedia


Aardappels

Aardappels behoren, net als bijvoorbeeld tomaat en paprika, tot de nachtschadefamilie. Het zijn voedzame knollen die ondergronds aan de aardappelplant groeien. Buiten Nederland wordt aardappel als groente gezien, hier is de aardappel vaak in de categorie brood en granen geplaatst, vanwege de voedingsstoffen die erin zitten. De aardappel is een belangrijke bron van koolhydraten (met name zetmeel) en vezels.                                                       Het aardappelras, kooktype en de kwaliteit bepalen waarvoor de aardappel geschikt is. Er zijn verschillende soorten aardappelrassen verkrijgbaar. 
De meest gangbare soorten zijn: 
  • Vastkokende aardappels: deze aardappels blijven heel na het koken en zijn zeer geschikt voor salade of ovenschotel. Voorbeelden van rassen binnen deze groep zijn: Nicola, Ditta, Lady Christl, Inova, Ballerina en Opperdoezer-ronde.
  • Vrij vastkokende aardappels: deze worden iets los tijdens het koken waardoor ze geschikt zijn om te koken, bakken maar ook voor frites. Voorbeelden zijn de Bildtstar, Mozart, Platina en Agria.
  • Kruimige aardappels: deze aardappels vallen redelijk uit elkaar na het koken en kun je eigenlijk voor elk recept wel gebruiken. Voorbeelden zijn de Frieslander, Milva, Melody, Maritiema en  Victoria.
  • Zeer kruimige aardappels: deze aardappels koken snel tot pap waardoor ze zeer geschikt zijn voor puree, soufflé, stamppot of soep. Voorbeelden zijn de Eigenheimer, Irene en Doré.

Wist je dat?

Hoe groeien aardappels?

Aardappels zijn vanuit Zuid-Amerika naar Europa gebracht door Spaanse ontdekkingsreizigers. Inmiddels worden ze ook volop in Nederland geteelt, met name in Zeeland, Flevoland en Noord-Brabant. Nieuwe aardappels zijn de eerste aardappels van het land in het voorjaar. Ze hebben een fijne smaak en een hele dunne schil. De nieuwe aardappels liggen in juni in de schappen en zijn slechts korte tijd verkrijgbaar. In de normale teelt wordt de aardappel gepoot in april en geoogst in september en oktober. Ze worden daarna direct opgeslagen en zijn daardoor jaarrond verkrijgbaar.

Waar let ik op bij het kopen van aardappels?

Kijk bij aankoop of de aardappels een stevige mooie, heldere gele (of rode) huid hebben. Ze zijn minder goed als ze slap, groenverkleuring, uitlopers, beschadigingen, zure geur of blauwe plekken hebben.

Hoe bewaar ik aardappels?

Aardappels zijn op een koele, donkere plek, gemiddeld 2 tot 3 weken houdbaar. De kwaliteit neemt wel af naarmate je ze langer bewaart. Te hoge temperaturen zorgen voor uitlopers. Van te lage temperaturen krijgen aardappels een zoete smaak. Aardappels om te frituren en bakken kun je dus beter niet in de koelkast bewaren. Aardappels die gebruikt worden om te koken, kunnen wel in de koelkast worden bewaard. Als je aardappels gekookt hebt, zijn ze nog 2 dagen houdbaar in de koelkast en zo'n drie maanden in de diepvries.

Wat kan ik met aardappels?

  • In puree of als frites.
  • In ovenschotel met kip en prei.
  • In diverse winterse stamppotten (met bijvoorbeeld andijvie of boerenkool).
  • In een gratin met ham en 30+ kaas.
  • In roti met kip, kousenband en ei.
  • In een ovenschotel met knoflook en rozemarijn.
  • In een tortilla met kruiden en ei. 

Waar let ik op bij het schoonmaken en bereiden van aardappels?

Vastkokende aardappels zijn prima geschikt om te bakken en te koken, te wokken of voor in een salade. Als je van een vaste structuur houdt zijn (iets) kruimige aardappels geschikt voor stamppot, puree, soep of soufflé. Poffen is ook mogelijk, als je van een losse structuur houdt. Tegenwoordig hoef je aardappels niet per se meer te schillen, zeker om te bakken en voor ovenbereidingen is schillen niet nodig. Was de aardappel voor gebruik en snijd uitlopers, donkere of groene plekken ruim weg.  Of kook de aardappels in de schil, laat ze dan even ’schrikken’ in ijskoud water als ze gekookt zijn. De schil gaat er dan makkelijker af.  

Bereidingstijden van aardappels

Koken: 20 - 30 minuten                          
Bakken: 10 minuten (na 10-15 voorkoken)
Poffen: 20 - 30 minuten                      
Frituren: 3-5 minuten (na 5 minuten voorkoken)